Ergenekon'un Yeri ve Tarihi Gelişiminin İlk Devreleri Hakkında Bazı Düşünceler

Ergenekon'un Yeri ve Tarihi Gelişiminin İlk Devreleri Hakkında Bazı Düşünceler



Prof.Dr. Ahmet Taşağıl

Ergenekon’un yeri konusunda Çin tarihi kayıtlarında 648/649 yıllarına ait oldukça enteresan bir kayıt daha vardır. Bu kaydın en önemli tarafı Ergenekon hakkında yer tayin eden mitolojik değil, tarihi bilgi ol masıdır.

     Doğu Göktürk Devleti 630 yılında yıkılınca devletin ahalisi çeşitli gruplara ayrılarak etrafa dağılmıştı. Bir kısmı Kuzey Çin’e gidip orada Çinliler tarafından yerleştirilirken bir başka grup da batıya yönelmiş, Beşbalık bölgesine gelmişti. Önemli bir kütle de Ötüken civarında kalıp yani yerlerini terk etmeyerek 627 yılında kağanlığını ilan eden Sir-Tarduşlar’ın reisi Bilge İnan’a bağlanmıştı. Ancak onlara bağlanan kütle Göktürk hanedanından birini kağan seçmek istemişti. 


      Bu şahıs A-shih-na ailesinden geliyordu ve adı Ch’e- pi idi. Ataları küçük kağanlık vazifesini ifa etmişlerdi. Ch’e-pi’nin kendisi Doğu Göktürk Kağanı Shih-pi’nin oğlu T’u-li’nin bağlı olduğu kola mensuptu ve asıl adı Hu-po idi. Doğu Göktürk devleti, 630 yılının başlarında kağanları İl (Hsie-li)’in mağlup olup yakalanarak Çin başkentine götürülmesi neticesinde son bulduğunda yukarıda söylediğimiz gibi Göktürk ülkesinin kuzeyinde kalan gruplar tarafından kağan seçilmek istendi. Fakat o, Sir Tarduşlar’ın gücünden çekindiği için kendisine sunulan kağan unvanını kabul etmedi ve onlara tabi oldu. Çok cesur ve akıllı bir kişiliğe sahip Ch’e-pi’nin etrafında bundan sonra birçok kişi toplandı. Milletin onun tarafına yavaş yavaş meyletmesi Sir Tarduş kağanını korkuttu. İleride büyük bir tehlike içinde kalmak yerine hemen saldırıp, onu öldürerek bertaraf etmek istediler. Bunun üzerine Ch’e-pi de yanına kendi boyunu alarak kaçtı.

      Önemli bir tarihi belge olduğuna inandığımız bu konu ile ilgili bilginin tercümesini Çin tarihi kaynağı Hsin T’ang Shu’dan tercüme ederek veriyoruz. “Ch’e-pi de A-shih-na soyunda idi ve T’u-li’nin boyundan geliyordu. Asıl adı Hu-po olan Ch’e- pi’nin ataları küçük kağanlar idi. Hsie-li (İl Kagan) yenildiği zaman bütün boylar onu reis seçmek istediler ise de sonrada Sir Tarduşlar kaganlıklarını ilan ettiği için gidip ona itaat ettiler. O akıllı olduğu için çoğu kişi onun etrafında toplanıyordu. Sir Tarduşlar zor durumda kalmaktan korktular, onu öldürecekler idi. O da, kendi boyunu alarak oradan kaçtı. Takip eden birkaç bin süvari kazanamadı. Altay Dağları’nın kuzeyine kaçtı. Üç ta rafı sarp kayalık idi. Sadece bir taraftan araba ve süvari geçebilirdi. Toprağı düz ve genişti. Orayı işgal etti. Otuz bin mükemmel askere ulaştığında kendini İ-chu Ch’e-pi Kagan ilan etti. Ch’ang- an’dan on bin li mesafede idi ve batı tarafındaki Karluklar ile kuzeyindeki Kırgızlar onun itaat idaresi altına girdiler. Zaman zaman çıkıp Sir Tarduş sürülerini yağma etti. Sir Tarduşlar zayıflayınca Ch’e-pi’nin gücü askerlerinin çoğalması suretiyle arttı”




Sir Tarduşlar: http://goo.gl/6puv4t
Ergenekon Destanı Tarihleme Denemesi : http://goo.gl/uYJw8B
Ergenekun : http://goo.gl/b9HO16
Resim : İbrahim Çallı Ergenekon 2 Tablosu

Not: Sn. Kâzım Mirşan "Göktürk" Devletini "Türük Bil " Devleti olarak tanımlamakta, "Göktürk" kelimesini , "Ökük Türük" olarak okumakta, Ötüken'in bir yer adı olmadığını "Ötüken Yış" kelimesini ise anayasa-töre olarak tanımlamaktadır. Yani Bilge Kağan'ın Ötükenden ayrılmayın öğüdünü, töreden ayrılmayın şeklinde çevirmektedir.
Ergenekon'un Yeri ve Tarihi Gelişiminin İlk Devreleri Hakkında Bazı Düşünceler Reviewed by Türk Asya on Pazar, Haziran 29, 2014 Rating: 5

Hiç yorum yok:

Türk Asya - Asian Turkish, Тюрки России © 2014|Bazı Hakları Saklıdır.
>5846 Numaralı Kanun Gereği Gizlilik ve Kullanım Şartlarını Okuyunuz.|Künye

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *

Blogger tarafından desteklenmektedir.